معرفی کتاب تاریخ مغول

کتاب «تاریخ مغول» نوشته عباس اقبال آشتیانی از آثار مهم پژوهشی درباره یکی از حساس‌ترین دوره‌های تاریخ ایران است. این اثر به بررسی تاریخ ایران از آغاز حمله چنگیزخان در اوایل قرن هفتم هجری تا تشکیل دولت تیموری در نیمه دوم قرن نهم هجری می‌پردازد.

این کتاب در واقع جلد نخست طرح بزرگ تاریخی نویسنده محسوب می‌شود؛ طرحی که هدف آن بررسی تاریخ ایران از دوران استیلای مغول تا دوره مشروطیت بوده است. اقبال آشتیانی در این اثر با رویکردی علمی و تحلیلی، وقایع تاریخی این دوره را بررسی کرده و کوشیده است علل و زمینه‌های رویدادهای سیاسی، اجتماعی و فرهنگی را توضیح دهد.

برخلاف بسیاری از تاریخ‌نگاران پیشین که وقایع ایران را در کنار تاریخ سایر سرزمین‌های تحت سلطه مغول بیان می‌کردند، اقبال آشتیانی تمرکز خود را به‌طور خاص بر تاریخ ایران قرار داده و تنها به رویدادهایی پرداخته که با سرنوشت این سرزمین ارتباط داشته‌اند.

---

ساختار کتاب

کتاب «تاریخ مغول» شامل یک مقدمه و نه فصل است که مهم‌ترین موضوعات آن عبارت‌اند از:

فصل اول

جغرافیای تاریخی آسیای مرکزی و شرقی، معرفی طوایف ترک و مغول و بررسی مختصر حکومت خوارزمشاهیان در شرق ایران.

فصل دوم

ظهور چنگیزخان، روند قدرت گرفتن او و چگونگی حمله به ایران و سقوط حکومت خوارزمشاهیان.

فصل سوم

بررسی علل و انگیزه‌های حمله مغول به ایران، آداب و رسوم مغولان و شرح برخی واژه‌ها و اصطلاحات مغولی.

فصل چهارم تا هفتم

بررسی رویدادهای تاریخی ایران در دوره ایلخانان مغول و تحولات سیاسی این دوران.

فصل هشتم

بررسی حکومت‌های محلی ایران در این دوره از جمله:

• مظفریان
• چوپانیان
• جلایریان
• ملوک شبانکاره

فصل نهم

تحلیل اوضاع فرهنگی، اجتماعی و تمدنی ایران در عصر ایلخانان.

---

اهمیت کتاب

کتاب «تاریخ مغول» از منابع معتبر برای شناخت تأثیر حمله مغول بر ساختار سیاسی و فرهنگی ایران به شمار می‌آید. نویسنده با رویکردی تحلیلی، تنها به ذکر وقایع تاریخی بسنده نکرده بلکه عوامل شکل‌گیری و پیامدهای آن‌ها را نیز بررسی کرده است.

این اثر برای گروه‌های زیر بسیار مفید است:

• پژوهشگران و دانشجویان تاریخ ایران
• علاقه‌مندان به دوره مغول و ایلخانان
• خوانندگان آثار کلاسیک تاریخ‌نگاری ایران
• کسانی که درباره چنگیزخان و تحولات قرون میانه ایران مطالعه می‌کنند

---

درباره نویسنده | عباس اقبال آشتیانی

عباس اقبال آشتیانی از مورخان و پژوهشگران برجسته معاصر ایران است. او در شهر آشتیان متولد شد و در طول فعالیت علمی خود مقالات و پژوهش‌های فراوانی در زمینه تاریخ، ادبیات و مسائل اجتماعی منتشر کرد.

آثار و نوشته‌های او در مجلات مهمی مانند:

• بهار
• دانشکده
• مهر
• ایرانشهر
• ارمغان
• یغما
• فروغ
• تربیت

منتشر شده است.

اقبال آشتیانی همچنین مجله ادبی و تاریخی «یادگار» را تأسیس کرد و در سال‌های ۱۳۲۳ تا ۱۳۲۸ آن را منتشر نمود. این مجله در میان نشریات علمی و ادبی آن دوره جایگاه ویژه‌ای داشت.

او از پیشگامان روش تحقیق علمی در تاریخ‌نگاری ایران به شمار می‌رود و پس از محمد قزوینی، یکی از مهم‌ترین پژوهشگرانی بود که شیوه‌های جدید تحقیق و تصحیح متون تاریخی را در ایران رواج داد.

هدف اصلی او از نگارش آثار تاریخی، آشنا کردن ایرانیان با گذشته تاریخی و جایگاه جغرافیایی کشورشان بود.

---

وضعیت این نسخه در کتابفروشی امید

• قطع وزیری
• جلد سخت گالینگور
• نسخه دست دوم تمیز و سالم
• مناسب برای مطالعه پژوهشی و مجموعه‌داران کتاب‌های تاریخی