کتاب دست دوم عاملان کشتار اثر محمد گلبن و یوسف شریفی | چاپ 1363 | کمیاب

کتاب «عاملان کشتار» نوشته‌ی محمد گلبن و یوسف شریفی از آثار بسیار کمیاب و ارزشمند در حوزه تاریخ معاصر ایران است که به بررسی یکی از تاریک‌ترین فصل‌های تاریخ سیاسی کشور می‌پردازد:

محاکمه‌ی دست‌اندرکاران قتل جمعی از رجال و آزادی‌خواهان برجسته دوران رضاشاه، از جمله سید حسن مدرس، تقی ارانی، فرخی یزدی و سردار اسعد بختیاری.

این کتاب در واقع مجموعه‌ای از اسناد رسمی و صورت‌جلسات محاکمه عاملان قتل شخصیت‌های برجسته است که در دوران سلطنت رضاخان و اوایل سلطنت محمدرضاشاه شکل گرفت. وجود تصاویر تاریخی در کتاب بر ارزش مستندسازی آن افزوده است.

نویسندگان اثر تلاش کرده‌اند گوشه‌ای از فضای سیاسی، رعب‌آور و سرکوبگر آن دوران را روشن کنند؛ دورانی که در آن آزادی‌خواهان، روزنامه‌نگاران و روشنفکران ایرانی در مسیر اصلاح و نوسازی جامعه قربانی سیاست‌های استبدادی شدند.

مطالعه‌ی این کتاب نشان می‌دهد چگونه محاکمه‌ی ظاهری عاملان قتل‌ها، بیش از آنکه دادخواهی باشد، نوعی پوشش برای فراموشی و حذف اسناد سیاسی بوده است.

در کنار روایت اصلی از محاکمه‌ها، کتاب به اهمیت نشر و گردآوری اسناد تاریخی در ایران نیز اشاره می‌کند و بر وظیفه‌ی پژوهشگران در حفظ و تدوین مستندات تاریخی تأکید دارد؛ زیرا بدون بررسی و ثبت دقیق این منابع، شناخت درست از مسیر تحولات اجتماعی و سیاسی کشور ممکن نیست.

کتاب عاملان کشتار برای دانشجویان تاریخ، پژوهشگران و تمامی علاقه‌مندان به رویدادهای سیاسی قرن چهاردهم شمسی، تاریخ پهلوی اول و دوم، و تاریخ روشنفکری ایران منبعی ارزشمند و منحصر‌به‌فرد محسوب می‌شود.

نسخه‌ی موجود چاپ ۱۳۶۳ از انتشارات نقره است که به‌صورت کمیاب و در وضعیت نو (لبه‌ی کتاب ساییدگی جزئی) عرضه می‌شود.