دستهبندی: علمی
کتاب دست دوم بازنامه | ابوالحسن علی ابن احمد نسوی | به کوشش علی غروی | چاپ اول ۱۳۵۴ | کمیاب
کتاب بازنامه نوشتهی ابوالحسن علی ابن احمد نسوی با تصحیح علی غروی، یکی از آثار ارزشمند و کمیاب در حوزهی تاریخ شکار، جانورشناسی سنتی و فرهنگ ایران کهن است. این اثر با مقدمهای پژوهشی درباره صید و آداب آن در ایران تا قرن هفتم هجری منتشر شده و از منظر تاریخی، زبانی و فرهنگی، منبعی قابل توجه برای علاقهمندان به متون کلاسیک فارسی و آیینهای کهن ایرانی به شمار میآید.
بازنامه در اصل اثری است دربارهی پرندگان شکاری؛ کتابی که به معرفی انواع این پرندگان، شیوهی پرورش و نگهداری آنها، روشهای شکار با باز و دیگر پرندگان شکاری، و نیز شناخت بیماریهای رایج این پرندگان و راههای درمان آنها میپردازد. به همین دلیل، این کتاب تنها یک متن ادبی یا تاریخی نیست، بلکه در عین حال میتوان آن را از منظر جانورشناسی سنتی و دانش عملی مربوط به بازداری و بازیاری نیز اثری مهم دانست.
اهمیت بازنامه فقط به محتوای فنی آن محدود نمیشود. رواج نگارش بازنامهها در سرزمینهای مختلف از روزگار باستان تا دورههای بعد، نشاندهندهی جایگاه مهم حرفهی بازداری در ساختار اقتصادی، درباری و فرهنگی جوامع مختلف است. این سنت در بسیاری از نواحی شرق و غرب، از چین و هندوستان تا ماوراءالنهر، ایران، بینالنهرین، مصر و یونان رواج داشته و همین گسترهی جغرافیایی، بازنامه را به متنی مهم برای مطالعهی تاریخ فرهنگی شکار و مناسبات انسانی با حیوانات تبدیل میکند.
در سنت تاریخی نیز گفتهاند که پادشاهان یونان و روم از نخستین کسانی بودند که با باز شکار میکردند و «اداره بازیاری» در شمار نهادهای رسمی دربارها قرار داشته است. در ایران نیز آیینهای کهنی چون رها کردن باز در جشنهای نوروزی و رواج واژههایی مانند باز، بازیاری و اصطلاحات مربوط به طیور شکاری و ابزار شکار، نشان میدهد که این فن در فرهنگ ایرانی پیشینهای عمیق و ریشهدار داشته است. از این رو، بازنامه فقط یک کتاب درباره شکار نیست؛ بلکه پنجرهای است به بخشی از تمدن، زبان، آیینها و ساختار زندگی در ایران کهن.
این نسخه از کتاب با توجه به چاپ اول سال ۱۳۵۴، انتشار توسط وزارت فرهنگ و هنر، و وضعیت کمیاب آن، برای پژوهشگران، مجموعهداران و علاقهمندان به کتابهای خاص و مرجع، اثری بسیار ارزشمند محسوب میشود. همچنین کیفیت نسخهی حاضر درحد نو تا نو است که برای کتابی با این قدمت، امتیاز مهمی به حساب میآید.
اهمیت و ارزش کتاب
- یکی از متون مهم درباره بازداری، شکار با پرندگان شکاری و دانش سنتی وابسته به آن
- دارای مقدمهای پژوهشی درباره صید و آداب آن در ایران تا قرن هفتم هجری
- ارزشمند برای علاقهمندان به تاریخ فرهنگ ایران، جانورشناسی سنتی و متون کهن
- مناسب برای پژوهشگران، کلکسیونرها و دوستداران کتابهای کمیاب
- چاپ اول ۱۳۵۴ از انتشارات وزارت فرهنگ و هنر
- نسخهای کمیاب با کیفیت درحد نو / نو
دستهبندی: علمی